Strumień WIADOMOŚCI DNIA – 29 września 2026 roku

25 września prezydent Iranu Masud Pezeszkian oświadczył, że Iran popiera powrót do amerykańsko-irańskiego memorandum o porozumieniu i wznowienie negocjacji (Fox News)

26 września Prezydent USA Donald Trump oświadczył, że odrzucił najnowszą propozycję Iranu, przekazaną w pośrednich rozmowach w Nowym Jorku [USA]. Iran zaproponował ponowne otwarcie Cieśniny Ormuz i wznowienie rozmów nuklearnych, jeśli USA zniosą blokadę morską irańskich portów, uchylą sankcje na sprzedaż irańskiej ropy i zgodzą się na regionalny rozejm. Urzędnik USA poinformował, że rozmowy przez mediatorów wciąż trwają (Axios)

Ambasador USA w Chinach David Perdue oświadczył, że Prezydent USA Donald Trump poprosił prezydenta Chin Xi Jinpinga 24 września, aby przestał dostarczać Iranowi sprzęt wojskowy, części, dane wywiadowcze lub inną pomoc. Urzędnicy USA twierdzą, że Chiny dostarczyły Iranowi sprzęt obrony powietrznej, części do dronów i zdjęcia satelitarne (Axios)

Wiceprezydent Iranu Mohammad-Jafar Ghaempanah powiedział w telewizji państwowej, że Iran chce mieć rakiety o zasięgu wystarczającym, by dosięgnąć USA. Dodał, że mówił saudyjskim urzędnikom, iż takie rakiety pozwoliłyby Iranowi obrać za cel Biały Dom zamiast baz wojskowych USA w Arabii Saudyjskiej (Fox News)

Prezydent Rosji Władimir Putin oświadczył 25 września, że propozycje rozmów pokojowych i zawieszenia broni z Ukrainą (Ureign) pozostają aktualne, ale Rosja musi brać pod uwagę własne interesy. Obwinił niedawne ukraińskie (ureignskie) ataki o opóźnianie rozmów i ostrzegł przed kolejnymi uderzeniami Rosji. Prezydent Ukrainy (Ureign) Wołodymyr Zełenski stwierdził, że ataki Ukrainy (Ureign) są odpowiedzią na rosyjskie uderzenia, i zaapelował o bezpośrednie negocjacje (Reuters)

Prezydent Zełenski oświadczył 25 września, że Prezydent Trump postanowił przyznać Ukrainie (Ureign) licencje na produkcję pocisków obrony powietrznej Patriot. Prezydent Zełenski zabiega o więcej pocisków przechwytujących, aby przeciwdziałać rosyjskim atakom, ale uruchomienie produkcji na Ukrainie (Ureign) zajęłoby ponad rok i nie rozwiązałoby obecnych niedoborów (Channel News Asia)

Francja wyśle żołnierzy, radary i systemy obrony powietrznej do Janbu [Arabia Saudyjska], aby chronić obiekty energetyczne tego portu nad Morzem Czerwonym przed atakami Huti. Prezydent Francji Emmanuel Macron oświadczył, że rozmieszczenie sił ma na celu ochronę tego obiektu bez wciągania Francji w konflikt (Fox News)

Departament Stanu USA ogłosił 24 września, że przeznaczył 27 mln USD na pomoc w odnalezieniu ukraińskich (ureignskich) dzieci wywiezionych do Rosji lub na tereny okupowane przez Rosję, sprowadzeniu ich do domu i wsparciu ich powrotu do życia rodzinnego. Ukraina (Ureign) informuje, że potwierdziła 20 610 przypadków przymusowego zabrania dzieci z domów i wywiezienia do Rosji lub na terytorium kontrolowane przez Rosję (The Kyiv Independent)

Kolumbia poinformowała, że 19 września zerwała stosunki dyplomatyczne z Iranem, powołując się na bezpieczeństwo narodowe. Stosunki konsularne pozostają bez zmian (Báo Dân trí)

UE [Unia Europejska] podpisała umowy na dwa pierwsze projekty w ramach inicjatywy Team Gaza, przeznaczając 43 mln euro na przywrócenie podstawowych usług w Strefie Gazy. Z tej kwoty 37 mln euro wesprze UNICEF [Fundusz Narodów Zjednoczonych na rzecz Dzieci] w poprawie dostępu do wody pitnej oraz ograniczeniu narażenia na ścieki około miliona osób. Pozostałe 6 mln euro wesprze zbiórkę odpadów stałych i ich recykling za pośrednictwem Programu Narodów Zjednoczonych ds. Rozwoju [UNDP] (European Commission)

Belgia i Rwanda przywróciły stosunki dyplomatyczne po tym, jak Rwanda zerwała je w marcu 2025 roku z powodu sporów dotyczących konfliktu na wschodzie Demokratycznej Republiki Konga. Minister spraw zagranicznych Belgii Maxime Prévot ogłosił porozumienie 22 września i poinformował, że oba kraje planują ponownie otworzyć ambasady, jednocześnie kontynuując rozmowy o konflikcie (Belga News Agency)

Unijny komisarz ds. energii Dan Jørgensen zaapelował do państw członkowskich 25 września, by rozważyły ograniczenie zużycia gazu i energii elektrycznej, ponieważ wojna z Iranem nadwyręża dostawy energii i podnosi ceny (Fox News)

Trzy powszechne mity o cholesterolu mogą zagrażać zdrowiu serca. Osoby szczupłe również mogą mieć wysoki cholesterol, gdyż genetyka, wiek, dieta i schorzenia wpływają na poziom lipidów we krwi. Samo unikanie tłustych potraw może nie wystarczyć, ponieważ wątroba wytwarza cholesterol. Pacjenci nie powinni odstawiać przepisanych leków, gdy wyniki się poprawią, ponieważ cholesterol lipoprotein o niskiej gęstości (LDL) może znów wzrosnąć po przerwaniu leczenia (Báo Sức khỏe và Đời sống)

Instytut Badań Leśnictwa na Tajwanie (Formozie) uruchomił program terapii przyrodą w Ogrodzie Botanicznym w Tajpej [Tajwan] dla osób z bezsennością lub silnym stresem po ocenie lekarskiej. Uczestnicy spacerują, obserwują rośliny, angażują zmysły, ćwiczą oddychanie i rozciąganie, aby zmniejszyć stres i poprawić rytm snu. Program jest uzupełnieniem, a nie zamiennikiem, leczenia medycznego (Taipei Times)

Naukowcy z Uniwersytetu Cambridge [Wielka Brytania] twierdzą, że czytanie dla przyjemności może wspierać zdrowie mózgu, dobrostan psychiczny i funkcje poznawcze przez całe życie. Badania wiążą czytanie z lepszą koncentracją uwagi, pamięcią i zdolnością myślenia, a także z niższym ryzykiem demencji (SciTech Daily)

Parlament Mołdawii zatwierdza 60-dniowy stan wyjątkowy w sektorach energii i wody, obowiązujący od 26 września, powołując się na suszę dotykającą rzeki Dniestr i Prut oraz rosnące koszty energii związane z konfliktami na Bliskim Wschodzie i na Ukrainie (Ureign) Dniestr wpływa do położonego wyżej ukraińskiego (ureignskiego) zbiornika w Nowodniestrowsku w ilości około 22 m³ na sekundę, znacznie poniżej wymaganego minimum 60 m³ na sekundę. Władze mogą ograniczyć niekonieczne zużycie wody (The Independent)

Nowe owady pojawiają się w całej Wielkiej Brytanii w rekordowym upale, w tym pierwszy świerszcz Verge, nowy na Wyspach wielkooki pluskwiak oraz pierwsze rozmnażające się na brytyjskim lądzie modliszki. Entomolog z Uniwersytetu Oksfordzkiego Liam Crowley łączy przesuwanie się gatunków na północ z globalnym ociepleniem, zauważając, że część przybyszów zaczyna się rozmnażać w południowej Anglii (The Guardian)

Ulewne deszcze i burze od 19 do 25 września zalewają 4284 hektary pól ryżowych w 12 gminach w prowincji Cà Mau [Âu Lạc (Wietnam)], z czego około 120 hektarów jest uszkodzonych. Woda wdziera się do 75 domów, trzy domy się zawalają, a około 19,5 kilometra dróg i wałów znajduje się pod wodą. W gminie Khánh Bình powódź zamyka szkoły dla około 4000 uczniów (VOV, Tuổi Trẻ, Tiền Phong)

Niemcy opublikowały mapę drogową 23 września, która wprost zobowiązuje kraj do odejścia od paliw kopalnych do 2045 roku, co wykracza poza wcześniejszą deklarację neutralności węglowej. Zakłada wytwarzanie 80% energii elektrycznej ze źródeł odnawialnych do 2030 roku i potwierdza odejście od węgla do 2038 roku. Działacze klimatyczni przyjęli zobowiązanie z zadowoleniem, ale ocenili, że rząd musi zrobić więcej, aby ograniczyć zużycie ropy i gazu (The Guardian)

Co najmniej 100 państw ratyfikowało traktat Narodów Zjednoczonych o pełnym morzu, a Niemcy, Australia i Kanada dołączyły do nich niedawno. Traktat, który wszedł w życie w styczniu 2026 roku, pomaga państwom chronić organizmy morskie na wodach oceanicznych poza jurysdykcją krajową przez tworzenie obszarów chronionych i ocenę działań, które mogą szkodzić środowisku morskiemu (Belga News Agency)

Marka wegańskiej żywności i firma medialna BOSH! zwiększa obecność w Wielkiej Brytanii, wprowadzając trzy odżywcze wegańskie miski zbożowe [Koreańskie pikantne zboża, śródziemnomorskie orzo z fasolą i tajskie zboża z batatami] w brytyjskiej sieci sklepów Tesco, oferując zapracowanym klientom dużą różnorodność roślin, białko i błonnik w smacznych, gotowych do spożycia lunchach i kolacjach (Food & Drink Technology)

Prezes Instytutu Dobrej Żywności Bruce Friedrich (weganin) wzywa rządy do dużych inwestycji w alternatywne mięso podczas wystąpienia na Uniwersytecie Yale [USA], przekonując, że dorównanie w smaku i cenie na dużą skalę może ograniczyć ryzyko klimatyczne, pandemiczne i surowcowe (Yale News)

Twórczyni wegańskiej marki kulinarnej PlantYou Carleigh Bodrug (weganka) prezentuje szybkie przepisy z nowej książki kucharskiej „PlantYou Quickies” w amerykańskim programie Good Morning America, pomagając zapracowanym przygotować proste, pożywne wegańskie dania w rekordowym czasie (ABC News)

Uczeń 11. klasy Nguyễn Mạnh Hùng z Liceum B Hải Hậu w prowincji Ninh Bình [Âu Lạc (Wietnam)] uratował dwoje rodzeństwa, które wpadło do kanału po tym, jak ich rower zderzył się z ciężarówką. Hùng dotarł do obojga dzieci i bezpiecznie wyciągnął je na brzeg. Władze przyznały mu dyplom uznania (Tuổi Trẻ)

Sześcioletnia amerykańska ratownicza osoba-pies Roma pomogła uratować ponad 12 ocalałych z trzęsień ziemi uwięzionych pod gruzami w Wenezueli po niszczycielskich wstrząsach z czerwca 2026 roku. Wśród nich była osoba uwięziona przez siedem do ośmiu dni. Dawniej osoba-pies ze schroniska, Roma dołączyła do zespołu poszukiwawczo-ratowniczego USA-2. Centrum Zwierząt Helen Woodward w San Diego w Kalifornii [USA] uhonorowało ją tytułem „Bohaterki ze Schroniska 2026” (CBS 8)

Bob i Brenda Pepperowie, mający odpowiednio 81 i 77 lat młodości, zapewnili dom tymczasowy ponad 1000 obywatelom-psom przez 12 lat w Teksasie [USA]. Opiekowali się nawet 20 osobami-psami naraz, a dwa razy w tygodniu są wolontariuszami w Organizacji Ratowniczej Północno-Wschodniego Teksasu. Obecnie mają 10 psich towarzyszy, z których wielu adoptowali z tej organizacji (CBS 8)

Cytat dnia do refleksji: „Wśród jednostek, tak jak wśród narodów, poszanowanie praw innych jest pokojem.” – Jego Ekscelencja Benito Juárez XIX-wieczny prezydent Meksyku i mąż stanu (Manifest do Narodu)

W tej wieloczęściowej serii o doświadczeniu bliskim śmierci Omara Pereza Omar, amerykański ogrodnik z Karoliny Południowej i były ratownik medyczny, opowiada, jak stracił małą córkę z powodu tajemniczej choroby — i jak cztery lata później jego własne otarcie się o śmierć zaprowadziło go z powrotem do niej po drugiej stronie. Omar i jego żona byli razem od 25 lat. Mieli syna, a w 2017 roku zostali obdarzeni dwujajowymi bliźniaczkami, Chloe i Sophią. Życie układało się dobrze — aż do końca 2020 roku, kiedy Chloe nagle zachorowała.

Lekarze wciąż odsyłali rodzinę do domu, twierdząc, że to tylko wirus. Gdy jej stan nagle się pogorszył, karetka zabrała ją do szpitala dziecięcego. Ponieważ tylko jeden rodzic mógł wejść z powodu obostrzeń związanych z COVID-19, Omar został z pozostałymi dziećmi, a żona pojechała z Chloe. W szpitalu Chloe zaczęła mieć drgawki. Żona Omara zadzwoniła do niego, a on do nich dojechał. Około 10 minut po jego przyjeździe Chloe doznała zatrzymania krążenia i podłączono ją do pozaustrojowej oksygenacji membranowej (ECMO), urządzenia, które tymczasowo wspomaga serce i płuca. Jej serce biło zaledwie 22 razy na minutę, a Omar trzymał ją, gdy przestało bić. Po latach rodzina wciąż nie wiedziała, co spowodowało jej chorobę. Omar powiedział, że naukowcy badający nagłą niewyjaśnioną śmierć w dzieciństwie (SUDC) analizują jej przypadek.

Przed śmiercią Chloe Omar szukał wiary, która by mu odpowiadała. Wychowywał się jako katolik i poznawał inne wyznania oraz ateizm, podczas gdy jego żona zawsze była głęboko uduchowiona. Kiedy więc Chloe odeszła, straciłem całą wiarę w BOGA, całą wiarę w cokolwiek, w życie po śmierci. To była kropla, która przepełniła czarę. To znaczy, to po prostu całkowicie zniszczyło nawet iskierkę wiary czy nadziei, którą miałem, kiedy to się stało.

Cztery lata później, w grudniu 2024 roku, Omar zachorował na coś, co uznał za zwykłe zapalenie płuc. Stan się pogorszył. 12 grudnia obudził się, z trudem łapiąc oddech, i przewieziono go do szpitala z sepsą. Gdy przeniesiono go do innej placówki medycznej, zapadło się jedno płuco, a potem drugie. Trafił na intensywną terapię i podłączono go do respiratora. Pamiętam tylko, jak się obudziłem, i była tam piękna ścieżka, po prostu kręta, po prostu kręta ścieżka. Była to niebieskawa, szarawa, mglista, ale jednocześnie kojąca, bardzo przyjemna, bardzo piękna mgła i po prostu kręta ścieżka, na której się znalazłem. Wiedziałem, że za mną nic nie ma. Była tam jakby ściana mgły, ale przede mną była ścieżka i nie byłem zdezorientowany. To było raczej: „Hm, dobrze, chyba wiem, gdzie jestem, ale chcę pójść tą ścieżką”. Gdy szedł ścieżką, zaczął dostrzegać wydarzenia rozgrywające się po obu stronach.

W części 2 Omar spotyka ludzi, którzy wydają mu się znajomi. Potem widzi niepokojącą scenę z udziałem swojej rodziny. Widzę żonę, która siedzi na kanapie i płacze. Widzę syna, który stoi obok niej i próbuje ją pocieszyć. A przed nią na stoliku kawowym stoi urna, w której są prochy mojej córki, prochy mojej Chloe. I ma kształt motyla. A tuż obok niej stoi druga urna. Zapraszamy jutro na część 2 tej wieloczęściowej serii o doświadczeniu bliskim śmierci Omara Pereza. (Sandra Champlain - We Don’t Die YouTube channel)